YKS Puan Hesaplama 2026: TYT, AYT Net → Puan Formülü ve Sıralama

YKS Puan Türleri: SAY, SÖZ, EA, DİL

YKS'de 4 farklı puan türü bulunmaktadır ve her puan türünde TYT ile AYT'nin ağırlıkları farklıdır.

SAY (Sayısal): TYT %40 + AYT sayısal testler %60. Tercih edilebilecek programlar: Tıp, Mühendislik, Eczacılık, Diş Hekimliği, Mimarlık, Fen-Edebiyat (doğa bilimleri).

SÖZ (Sözel): TYT %40 + AYT sözel testler %60. Tercih edilebilecek programlar: Hukuk, Edebiyat, Tarih, Coğrafya, Psikoloji, Felsefe, İletişim.

EA (Eşit Ağırlık): TYT %40 + AYT matematik + edebiyat/tarih/coğrafya %60. Tercih edilebilecek programlar: İktisat, İşletme, Kamu Yönetimi, Uluslararası İlişkiler.

DİL (Yabancı Dil): TYT %40 + YDT %60. Tercih edilebilecek programlar: Yabancı Dil Öğretmenliği, Çeviri, Uluslararası İlişkiler (yabancı dil ağırlıklı).

TYT Puan Formülü: Adım Adım

TYT puanı 160 soru üzerinden hesaplanır: 40 Türkçe, 40 Sosyal Bilimler, 40 Matematik, 40 Fen Bilimleri.

Net hesabı: Her doğru 1 puan, her 4 yanlış 1 doğruyu götürür. Net = Doğru sayısı - (Yanlış sayısı ÷ 4)

TYT puanı: 100 + (Toplam TYT neti × 3,333). Maksimum teorik puan ≈ 100 + 120 × 3,333 ≈ 500. Pratikte 400+ TYT puanı oldukça yüksek bir profili temsil eder.

Minimum TYT şartı: SAY, SÖZ, EA puanı ile programa yerleşebilmek için TYT'den en az 150 puan almak zorunludur.

AYT Puan Formülü: Net → Puan Dönüşümü

AYT'de puan türüne göre farklı testler ağırlıklandırılır. SAY puanı için: AYT Matematik, Fizik, Kimya, Biyoloji testleri.

AYT baz puanı: 100 + (AYT toplam neti × 3,0). Bu baz puan tüm puan türlerinde ortak hesaplama noktasıdır.

SAY yerleştirme puanı: TYT × 0,40 + AYT_SAY × 0,60

Gerçek ÖSYM hesaplaması bu basitleştirmeden daha komplekstir; adayların YKS puanı tüm adayların test bazlı ortalama ve standart sapması göz önünde bulundurularak normalize edilir. Bu nedenle aynı net farklı sıralamalar üretebilir.

OBP (Okul Başarı Puanı) Etkisi

Okul Başarı Puanı (OBP), yerleştirme puanının %12'sini oluşturur. Üniversiteye yerleştirilen öğrencilerin diploma notu, not ortalamasını 0–500 puan aralığına çeviren bir formülle hesaplanır.

OBP katkısı: 500 üzerinden hesaplanan OBP × 0,12 = yerleştirme puanına eklenen katkı. Diploma notu 85 olan bir öğrenci için OBP puanı yaklaşık 360 civarında olursa katkı: 360 × 0,12 = 43,2 puan.

Bu katkı, yakın puanlı iki adayın sıralamasını belirleyebilir. hesaplatr.net/araclar/obp-hesaplama aracıyla OBP katkınızı hesaplayabilirsiniz.

Dikkat: OBP birçok öğrenci tarafından ihmal edilen ama kıyasıya rekabetin yaşandığı programlarda belirleyici olan bir faktördür.

Sıralamadan Programa: Taban Puan Analizi

Yerleştirme sürecinde her programın 'taban puanı' (o programa yerleşen en düşük puanlı öğrencinin puanı) ve 'tavan puanı' belirlenir. Bu veriler bir önceki yılın kılavuzlarından incelenebilir.

Taban puan yorumu: Bir programın taban puanı 400 iken siz 410 puan aldıysanız 'bu programa girebilirim' düşüncesi yanıltıcı olabilir. Her yılın aday profili ve tercih yoğunluğuna göre taban puanlar %3–10 oranında değişebilir.

Güvenli tercih stratejisi: İlk 3 tercihte tahmini puanınızın 10–20 puan üzerinde taban puana sahip programları seçmek, sonraki 3 tercihe tahmini puanınıza yakın programları koymak, son tercihlerde ise çok altındaki güvenli alternatiflere yer vermek önerilebilir.